تبصره ۷ ماده ۲۵ قانون سامانه مودیان، هزینهها و درآمدهای بدون امکان صدور صورتحساب الکترونیکی
تبصره 7 ماده 25 قانون سامانه مودیان، به مواردی میپردازد که بهموجب ماده ۵ قانون پایانههای فروشگاهی و سامانه مودیان امکان صدور صورتحساب الکترونیکی در سامانه مودیان برای آنها وجود ندارد.
در چنین مواردی، قانون سامانه مودیان، تقسیم بندی زیر را انجام داده و برای هرکدام از این موارد، تکلیف جداگانهای تعیین کرده است:
- هزینهها (خروجی ها)؛ مانند زیان تسعیر ارز و واردات کالا و خدمات
- درآمدها (ورودی ها)؛ مانند صادرات و سود تسعیر ارز
پیشنهاد مطالعه: راهنمای گام به گام سامانه مودیان
هزینههای فاقد امکان صدور فاکتور الکترونیکی به چه شرطی توسط سازمان امور مالیاتی پذیرفته میشوند؟
بر اساس تبصره ۷ ماده 25 قانون پایانه فروشگاهی، هزینههایی که مطابق ماده ۵ این قانون امکان صدور فاکتور در سامانه مودیان را ندارند، فقط با اعلام مؤدی از طریق کارپوشه تجاری قابل پذیرش هستند.
نمونههای ذکرشده در متن تبصره 7 این ماده عبارتند از:
- زیان تسعیر ارز
- واردات کالا
- واردات خدمات
به بیان ساده تر، چنانچه مؤدی بخواهد چنین هزینههایی را بهعنوان هزینه قابل قبول مالیاتی مطرح کند، شناسایی و ثبت آن در دفاتر یا نگهداری اسناد کافی نیست؛ بلکه باید از طریق کارپوشه تجاری نیز اعلام شود.
پیشنهاد مطالعه: تفسیر ماده ۱ قانون سامانه مودیان، فعالیت های تجاری و غیرتجاری
آیا برای زیان تسعیر ارز باید صورتحساب الکترونیکی ثبت کرد؟
مطابق تبصره 7 ماده 25 قانون سامانه مودیان، زیان تسعیر ارز از مواردی است که امکان ثبت فاکتور الکترونیکی برای آن، مانند فروش عادی کالا یا خدمت، وجود ندارد؛ زیرا ناشی از تغییر نرخ ارز و آثار رعایت استانداردهای حسابداری است.
بنابراین، طبق تبصره ۷ ماده 25:
- زیان تسعیر ارز میتواند مورد پذیرش سازمان امور مالیاتی باشد؛
- شرط مهم پذیرفته شدن آن، اعلام از طریق کارپوشه تجاری است؛
- سازمان امور مالیاتی میتواند آن را در رسیدگی مالیاتی بررسی کند.
پیشنهاد خواندنی: تبصره ۱ ماده ۲۵ قانون سامانه مودیان، شرط پذیرش اسناد هزینهای در دستگاههای اجرایی
آیا برای واردات کالا و خدمات بدون صورتحساب ثبت شده در سامانه مودیان باید صورتحساب الکترونیکی ثبت کرد؟
مطابق تبصره 7 ماده 25 قانون سامانه مودیان، در واردات کالا و خدمات، فرآیند معامله با خرید داخلی متفاوت بوده و ممکن است صدور صورتحساب الکترونیکی مطابق الگوی معمول ماده ۵ قانون سامانه مودیان در کارپوشه مالیاتی ثبت و صادر نشود.
به همین دلیل، تبصره ۷ ماده 25، مقرر کرده است که هزینههای مربوط به واردات کالا و خدمات، برای پذیرش مالیاتی باید توسط مؤدی در کارپوشه تجاری اعلام شوند.
نکته مهم: اسناد واردات، شامل اظهارنامه گمرکی، اسناد پرداخت، اسناد حمل، قراردادها و مدارک ارزی همچنان برای اثبات هزینه اهمیت دارند؛ اما مطابق تبصره 7 ماده 25، اعلام در کارپوشه تجاری شرط اصلی پذیرش آن توسط سازمان امور مالیاتی است.
پیشنهاد خواندنی: نحوه محاسبه مالیات بر ارزش افزوده واردات کالا
درآمدهای فاقد امکان ثبت فاکتور الکترونیکی به چه شرطی توسط سازمان امور مالیاتی پذیرفته می شوند؟
تبصره ۷ تنها در خصوص هزینهها نیست. بخش دوم آن درباره درآمدها است.
بر اساس این بخش، اشخاص تجاری مکلفاند آن بخش از درآمدهای خود را که امکان صدور صورتحساب الکترونیکی مطابق ماده ۵ قانون سامانه مودیان ندارند، در سامانه مودیان ثبت کنند.
نمونههای ذکرشده در متن تبصره 7 ماده 25 عبارت است از:
- صادرات
- سود تسعیر ارز
صادرات کالا و خدمات در سامانه مودیان چگونه مشمول تبصره ۷ ماده 25 قانون سامانه مودیان میشود؟
بر اساس مفاد تبصره 7 ماده 25، صادرات کالا و خدمات از نمونه درآمدهایی است که ممکن است امکان صدور صورتحساب الکترونیکی طبق ماده ۵ برای آن وجود نداشته باشد. با این حال، درآمد صادراتی نباید خارج از سامانه باقی بماند.
با توجه به موارد ذکر شده، اشخاص تجاری باید درآمدهای صادراتی مشمول تبصره 7 ماده 25 را در سامانه مودیان ثبت کنند.
در نتیجه، عدم امکان صدور فاکتور الکترونیکی به معنای صدور مجوز عدم ثبت درآمد نیست. قانون سامانه مودیان مسیر جایگزین را اعلام در «کارپوشه مالیاتی» قرار داده است.
پیشنهاد خواندنی: ماده 10 قانون مالیات بر ارزش افزوده
سود تسعیر ارز چگونه مشمول تبصره 7 ماده 25 می شود؟
مطابق حکم تبصره 7 ماده 25 قانون پایانه فروشگاهی، سود تسعیر ارز نیز مانند زیان تسعیر ارز، ناشی از تغییر نرخ ارز است و معمولاً بهصورت صدور صورتحساب فروش کالا یا خدمت ایجاد نمیشود.
به بیان دیگر بر اساس این تبصره:
- سود تسعیر ارز از درآمدهایی است که امکان صدور صورتحساب الکترونیکی برای آن وجود ندارد؛
- اشخاص تجاری باید سود تسعیر ارز را در سامانه مودیان ثبت کنند؛
- عدم ثبت سود تسعیر ارز، میتواند پیامد قانونی داشته باشد.
عدم ثبت درآمدهایی که امکان صدور صورتحساب فروش ندارند، مانند صادرات کالا و خدمات و سود تسعیر ارز چه پیامدی دارد؟
بر اساس بخش پایانی تبصره 7 ماده 25، عدم ثبت و اعلام درآمدهای فاقد امکان صدور فاکتور شامل صادرات و سود تسعیر، مشمول حکم ماده ۹ قانون سامانه مودیان میشود.
به بیان ساده تر، چنانچه شخص تجاری درآمدهایی مانند صادرات یا سود تسعیر ارز را که امکان صدور صورتحساب الکترونیکی ندارند را در سامانه مودیان ثبت نکند، این موضوع مشمول جریمه کتمان درآمد بر اساس حکم ماده ۹ قانون پایانه فروشگاهی بررسی میشود.
نکته مهم: در متن تبصره 7 ماده 25، برای هزینهها از «اعلام در کارپوشه تجاری» و برای درآمدها از «ثبت در سامانه مودیان» صحبت کرده است.
بنابراین مؤدی نباید تصور کند چون صورتحساب الکترونیکی صادر نمیشود، تکلیف سامانهای هم وجود ندارد.
جدول کاربردی تبصره ۷ ماده ۲۵ قانون سامانه مودیان
| نوع مورد | مثالهای قانونی | امکان صدور صورتحساب الکترونیکی | تکلیف مؤدی | نتیجه عدم انجام تکلیف |
|---|---|---|---|---|
| هزینه | زیان تسعیر ارز | ندارد | اعلام از طریق کارپوشه تجاری | ریسک عدم پذیرش هزینه |
| هزینه | واردات کالا | ندارد/مطابق ماده ۵ امکانپذیر نیست | اعلام از طریق کارپوشه تجاری | ریسک عدم پذیرش هزینه |
| هزینه | واردات خدمات | ندارد/مطابق ماده ۵ امکانپذیر نیست | اعلام از طریق کارپوشه تجاری | ریسک عدم پذیرش هزینه |
| درآمد | صادرات | ندارد/مطابق ماده ۵ امکانپذیر نیست | ثبت در سامانه مودیان | شمول حکم ماده ۹ |
| درآمد | سود تسعیر ارز | ندارد | ثبت در سامانه مودیان | شمول حکم ماده ۹ |
جمعبندی تبصره ۷ ماده 25 قانون سامانه مودیان
به منظور رعایت مفاد تبصره ۷ ماده ۲۵ قانون پایانه فروشگاهی، مودیان باید نکات زیر را رعایت کنند:
- هزینههایی مانند زیان تسعیر ارز و واردات کالا و خدمات از طریق کارپوشه تجاری اعلام شود.
- درآمدهایی مانند صادرات و سود تسعیر ارز را در سامانه مودیان ثبت شود.
- دقت شود که نبود امکان صدور صورتحساب الکترونیکی، به معنای نبود تکلیف سامانهای نیست.
- اسناد و مدارک پشتیبان مانند اسناد ارزی، گمرکی، بانکی، حسابداری و قراردادی را نگهداری شود.
- تکلیف هزینهها و درآمدها جداگانه بررسی شده؛ زیرا قانون برای هرکدام مسیر متفاوتی تعیین کرده است.
تبصره ۷ ماده ۲۵ قانون سامانه مودیان درباره چیست؟
تبصره 7 ماده 25 قانون پایانه فروشگاهی، در خصوص هزینهها و درآمدهایی است که طبق ماده ۵ قانون سامانه مودیان امکان صدور صورتحساب الکترونیکی برای آنها وجود ندارد؛ مانند زیان تسعیر ارز، واردات، صادرات و سود تسعیر ارز.
زیان تسعیر ارز به چه شرطی بهعنوان هزینه قابل قبول مالیاتی پذیرفته میشود؟
بر اساس تبصره 7 ماده 25، زیان تسعیر ارز در صورتی قابل پذیرش است که مؤدی آن را از طریق کارپوشه تجاری اعلام کند و مدارک پشتیبان آن را نگهداری نماید.
آیا واردات کالا و خدمات نیاز به اعلام در کارپوشه تجاری دارد؟
بله. طبق تبصره ۷، هزینههای واردات کالا و خدمات که امکان صدور صورتحساب الکترونیکی ندارند، صرفاً با اعلام مؤدی از طریق کارپوشه تجاری قابل پذیرش هستند.
مودیان در خصوص درآمدهای صادراتی که امکان صدور فاکتور الکترونیکی ندارند، چه تکلیفی دارند؟
بر اساس تبصره 7 ماده 25، اشخاص تجاری باید درآمدهای صادراتی خود را که امکان صدور صورتحساب الکترونیکی مطابق ماده ۵ ندارند، در سامانه مودیان ثبت کنند.
اگر سود تسعیر ارز در سامانه مودیان ثبت نشود چه اتفاقی رخ می دهد؟
مطابق تبصره 7 ماده 25 قانون سامانه مودیان، عدم ثبت درآمدهایی مانند سود تسعیر ارز، مشمول حکم ماده ۹ قانون سامانه مودیان خواهد شد یعنی به عنوان کتمان درآمد توسط سازمان امور مالیاتی تلقی می شود.
