فعالیت های تجاری و غیر تجاری: ماده ۱ قانون سامانه مودیان
ماده ۱ قانون پایانههای فروشگاهی الفبای قانون پایانه های فروشگاهی و سامانه مودیان است. در اصلاحیه مصوب ۱۴۰۴/۰۴/۰۸، تعاریف گستردهتر شده و تفکیک دقیقی بین فعالیتهای «تجاری» و «غیرتجاری» صورت گرفته است.
در ادامه، تمامی اصطلاحات ماده 1 قانون سامانه مودیان را به زبان ساده بررسی میکنیم.
۱. ابزارهای اتصال به سامانه مودیان و ثبت اطلاعات در آن
- سازمان: همان سازمان امور مالیاتی کشور.
- پایانه فروشگاهی: هر وسیلهای (کارتخوان، رایانه، درگاه پرداخت یا سامانههای ابری) که به شبکه پرداخت رسمی متصل شده و قابلیت صدور صورتحساب الکترونیکی را داشته باشد.
- حافظه مالیاتی: حافظهای الکترونیکی (سختافزاری یا نرمافزاری) با شماره شناسایی یکتا که اطلاعات صورتحسابها را ذخیره و به سامانه مودیان منتقل میکند.
- صورتحساب الکترونیکی: سندی با شماره منحصربهفرد مالیاتی که مشخصات آن توسط سازمان تعیین میشود. در پرداختهای خرد، رسید کارتخوان در حکم این صورتحساب است.
۲. زیرساختهای تبادل اطلاعات
- سامانه مؤدیان: مرجع نهایی و انحصاری تبادل اطلاعات میان مردم و سازمان. اکنون این سامانه برای همه اشخاص (حقیقی و حقوقی) کارپوشه اختصاصی تعریف میکند.
- کارپوشه تجاری: پنل اختصاصی در سامانه مؤدیان که فقط به «اشخاص تجاری» برای مدیریت امور مالیاتی تعلق میگیرد.
- کارپوشه غیرتجاری: پنلی که به «اشخاص غیرتجاری» (مردم عادی) اختصاص مییابد تا شفافیت مالی ایجاد شود.
نرم افزار ایزی حساب، راه حل آسان برای ارسال صورتحساب به سامانه مودیان
۳. تفکیک اشخاص مشمول
مطابق ماده 1 قانون سامانه مودیان، اشخاص به دو دسته تقسیم شدهاند:
- اشخاص تجاری (مؤدی): کلیه شرکتها (اشخاص حقوقی) و صاحبان مشاغل (اشخاص حقیقی) که درآمد عملیاتی دارند.
- اشخاص غیرتجاری (مصرفکننده نهایی): تمامی افراد حقیقی که با کد ملی یا شناسه اختصاصی اتباع شناخته میشوند.
۴. حسابهای بانکی
- حساب تجاری: تمام حسابهای ریالی یا ارزی که متعلق به یک شخص تجاری است.
- حساب غیرتجاری: حسابهای بانکی افراد عادی که صرفاً برای مصارف شخصی استفاده میشود.
5. شرکتهای معتمد و کارگروه راهبری سامانه مؤدیان
- شرکتهای معتمد ارائهدهنده خدمات مالیاتی، به شرکتهایی اشاره دارد که دارای پروانه فعالیت از سازمان امور مالیاتی بوده و خدماتی از قبیل مشاوره، آموزش، نصب و پشتیبانی تجهیزات موردنیاز را به مودیان ارائه می دهند.
- کارگروه راهبری سامانه مؤدیان را می توان کارگروهی که مسئول تدوین استانداردها و هماهنگی بین نهادهای ذیربط برای اجرای این قانون میباشد، تعریف نمود.
مطابق ماده 1 قانون پایانه فروشگاهی، سامانه مودیان برای چه اشخاصی قابل استفاده است؟
بر اساس ماده 1، سامانه مودیان فقط برای صاحبان مشاغل نیست؛ بلکه هر شخص حقیقی (غیرتجاری) نیز دارای کارپوشه غیرتجاری است و تبادل اطلاعات مالیاتی صرفاً از این طریق انجام میشود.
آیا نرمافزارهای حسابداری یک نوع حافظه مالیاتی هستند؟
بله، طبق بند (ت) ماده ۱ قانون سامانه مودیان، حافظه مالیاتی میتواند به صورت نرمافزاری نیز باشد. نرمافزارهایی مانند ایزی حساب با اتصال به سامانه مودیان، نقش این حافظه را ایفا میکنند.
مرجع نهایی استعلام صورتحسابهای الکترونیکی کدام است؟
تنها مرجع نهایی برای ثبت، صدور و استعلام هرگونه صورتحساب الکترونیکی، سامانه مؤدیان تحت مدیریت سازمان امور مالیاتی است.
منظور از سازمان در قانون پایانه های فروشگاهی چیست و چه وظایفی را به عهده دارد؟
مطابق ماده 1 قانون پایانه های فروشگاهی و سامانه مودیان، سازمان عبارت است از سازمان امور مالیاتی کشور که مسئولیت بررسی و اجرای مقررات مالیاتی کشور را بر عهده دارد.
پایانه فروشگاهی به چه معناست و چه ویژگیهایی باید باشد؟
بر اساس ماده 1 قانون پایانه های فروشگاهی و سامانه مودیان، پایانه فروشگاهی عبارت است از رایانه، دستگاه کارتخوان بانکی، درگاه پرداخت الکترونیکی یا هر وسیله دیگری که امکان اتصال به شبکه های الکترونیکی پرداخت رسمی کشور و سامانه مؤدیان را داشته باشد.
از ویژگی های پایانه فروشگاهی می توان به قابلیت صدور صورتحساب الکترونیکی در سامانه مودیان اشاره نمود.
سامانه مؤدیان به چه معناست و چه کارکردهایی دارد؟
مطابق ماده 1 قانون پایانه های فروشگاهی و سامانه مودیان، سامانه مودیان، سامانه ای است تحت مدیریت سازمان که در آن به هر مؤدی، کارپوشه ویژه ای اختصاص می یابد.
کارکرد سامانه مودیان، تبادل اطلاعات میان مؤدیان و سازمان منحصراً از طریق کارپوشه اختصاص یافته به مودیان می باشد که مؤدیان می توانند با استفاده از هرگونه سخت افزار یا نرم افزار اعم از رایانه شخصی، پایانه فروشگاهی، سامانه های ابری یا هر وسیله دیگری که حافظه مالیاتی به آن متصل شده باشد، به سامانه مؤدیان متصل شوند. مرجع نهائی ثبت، صدور و استعلام صورتحساب الکترونیکی، سامانه مؤدیان می باشد.
حافظه مالیاتی چیست و چه نقشی در فرآیند ثبت و انتقال اطلاعات دارد؟
نوعی حافظه الکترونیکی است که برای ثبت و نگهداری اطلاعات مندرج در صورتحساب های الکترونیکی و انتقال آن به سامانه مؤدیان مورد استفاده قرار می گیرد. حافظه مالیاتی می تواند به شکل سخت افزاری یا نرم افزاری باشد. حافظه مالیاتی تحت نظارت سازمان، توسط مؤدی برای ثبت صورتحساب الکترونیکی مورد استفاده قرار می گیرد. هر حافظه مالیاتی باید دارای شماره شناسه یکتا باشد. شناسه یکتای حافظه مالیاتی توسط سازمان اختصاص داده می شود.
صورتحساب الکترونیکی چیست و چه اطلاعاتی در آن ثبت میشود؟
صورتحسابی است دارای شماره منحصر به فرد مالیاتی که اطلاعات مندرج در آن، در حافظه مالیاتی فروشنده ذخیره می شود. مشخصات و اقلام اطلاعاتی صورتحساب الکترونیکی، متناسب با نوع کسب و کار توسط سازمان تعیین و اعلام می شود. در مواردی که از دستگاه کارتخوان بانکی یا درگاه پرداخت الکترونیکی به عنوان پایانه فروشگاهی استفاده می شود، رسید یا گزارش الکترونیکی پرداخت خرید صادره در حکم صورتحساب الکترونیکی است.
چه کسانی به عنوان مودی در قانون پایانه های فروشگاهی شناخته می شوند؟
مطابق ماده 1، اشخاص مشمول قانون سامانه مودیان عبارتند از:
- اشخاص تجاری (مؤدی): کلیه شرکتها (اشخاص حقوقی) و صاحبان مشاغل (اشخاص حقیقی) که درآمد عملیاتی دارند.
- اشخاص غیرتجاری (مصرفکننده نهایی): تمامی افراد حقیقی که با کد ملی یا شناسه اختصاصی اتباع شناخته میشوند.
شرکتهای معتمد ارائهدهنده خدمات مالیاتی چه وظایفی دارند؟
اشخاص حقوقی دارای پروانه هستند که حسب ضوابط و دستورالعمل های ابلاغی سازمان، نسبت به ارائه مشاوره و آموزش های لازم به مؤدیان، نصب و پشتیبانی تجهیزات موردنیاز برای ارائه خدمات مالیاتی از قبیل خدمات مربوط به صدور صورتحساب الکترونیکی و سایر امور غیرحاکمیتی (به تشخیص سازمان) با سازمان همکاری می کنند.
کارگروه راهبری سامانه مؤدیان چه مسئولیتهایی دارد و از چه نهادهایی تشکیل شده است؟
به منظور سیاستگذاری در چهارچوب این قانون و با رعایت اسناد بالادستی و ایجاد هماهنگی بین نهادهای ذی ربط و نیز تدوین استانداردهای تبادل اطلاعات، در چهارچوب ملی تعامل پذیری اطلاعات، کارگروهی با حضور نمایندگان تامالاختیار سازمان و وزارتخانه های «ارتباطات و فناوری اطلاعات»، «صنعت، معدن و تجارت» و «اطلاعات» و بانک مرکزی تشکیل می شود. نمایندگان عضو کارگروه راهبری سامانه مؤدیان باید از میان کارکنان دستگاههای اجرائی مذکور انتخاب شوند. کارگروه راهبری سامانه مؤدیان به ریاست رئیس سازمان تشکیل می شود. مصوبات این کارگروه پس از تأیید وزیران امور اقتصادی و دارایی و ارتباطات و فناوری اطلاعات لازم الاجراء می باشد.
